79

"Gök boşluğunda emre boyun eğdirilmiş olarak uçuşan kuşlara bakmıyorlar mı? Onları Allah'tan başkası ratmuyor. Hiç şüphesiz bunda îman edecek bir toplum için açık ibretler vardır."

A- " Gök boşluğunda emre boyun eğdirilmiş olarak uçuşan kuşlara bakmıyorlar mı?"

Kuşlar, kendileri için yaratılmış olan kanatlar ve uçuşa müsait imkânlarla uçmak için teshir edilmişlerdir.

Bu ifade de mübalağa (kuvvetli anlatım) vardır; çünkü teshirin mânâsı, bir şeyi başkasına boyun eğdirmek ve dilediği gibi onda tasarruf edebilecek hale getirmektir. Denizleri, gemileri, hayvanları insana teshir etmek gibi. Buradaki teshir, içinde dilediği gibi uçması için havayı kuşa teshir etmektir. Aslında yer çekimi kanunlarına göre, kuşun tabiatının gereği yere düşmek olduğu halde, Allah o tabiatı uçmaya teshir etmiştir. Bu, uçmanın, kuşun tabiatının gereği olmayıp, Allah'ın teshiriyle olduğuna dikkat çekmektedir.

Gök boşluğu / semânın cevvi, yerden ve atmosferden uzak olan boşluktur. Yerden en uzak olan nesne ise Levh-i Mahfuz'dur.

B- " Onları Allah'tan başkası tutmuyor."

Kuşlar, havada kanatlarını açıp kapatırken (kanat çırparken) ve dururken, onları tutan ancak Allah'ın sınırsız kudretidir. Zira onların cisimlerinin ağırlığı ve havanın kıvamının hafifliği, kuşların yere düşmesini gerektirir. Onların ne üstlerinde bir askı, ne de altlarında bir direk vardır.

C- " Hiç şüphesiz bunda îman edecek bir toplum için açık ibretler vardır."

Kuşların uçmaya teshir edilmesinde, onların kanatlarının, kuyruklarının hafif yaratılması; cisimlerinin de, kanatlarını ve kuyruklarını açtıklarında ağırlık olarak, aşağıdaki kıvamı ince havayı delemeycek kadar hafifletilmesi, önündeki havaya büyük bir hızla çarptığında onu yaracak şekilde vücudunun dizayn edilmesi suretiyle uçmaya en uygun biçimde yaratılmalarında, hiç şüphesiz îman edecek bir toplum için açık ibretler vardır.

Bu ibretler, îman edecek bir topluma tahsis edilmiştir, çünkü bundan faydalanacak olan onlardır.