81

"Allah yarattığı şeylerden sizin için gölgeler yaptı. Dağlarda da sizin için barınaklar yarattı. Sizi sıcaktan koruyacak elbiseler ve savaşta sizi birbirinizin darbelerinden koruyacak zırhlar yarattı. İşte itâatli olmanız için Allah nimetini size böyle tamamlamaktadır.

A- " Allah yarattığı şeylerden sizin için gölgeler yaptı."

Allah (celle celâlühü), sizin hiçbir katkınız olmaksızın sizin için bulutlar, ağaçlar, dağlar ve diğerleri gibi gölgelikler yarattı; siz sıcaktan korunmak için bunların gölgesinden faydalanıyorsunuz.

Allah (celle celâlühü) bunu da minnet saymış, çünkü özellikle, o diyarlar çok sıcaktır.

B- " Dağlarda da sizin için barınaklar yaratti."

Allah (celle celâlühü) dağlarda da sizin için mağaralar, oyuklar ve dehlizler, barınacağınız yerler meydana getirdi.

C- " Sizi sıcaktan koruyacak elbiseler ve savaşta sizi birbırınizın darbelerinden koruyacak zırhlar yaratti."

Allah (celle celâlühü) sizi sıcaktan soğuktan koruyacak elbiseler yapmak üzere pamuk, keten, yün ve diğer maddeleri yarattı..

Âyette, yalnız sıcağın zikredilmesi, iki zıttan birinin zikredilmesiyle diğerinin de kastedilmesi kabilindendir. Ya da o diyarlar sıcak olduğundan dolayı, onlar için asıl önemli olan şeyin sıcaktan korunmak olduğundan sadece sıcakla iktifa edilmiştir.

Ve savaşta sizi kıkçlarm darbesinden ve mızrakların vuruşundan meydana gelebilecek yaralardan koruyacak zırhlar ve miğferler yapacacağınız madenler yarattı.

Allah (celle celâlühü) hepimizin Kendisine karşı minnet borçlu olduğumuzu bu âyette beyan buyurmaktadır. Nitekim herkese bahşettiği bütün nimetlerini zikretmektedir. Önce 80. âyette,

"Evlerinizi sizin için bir mesken kıldı..." buyurarak mukimlere mahsus olan nimetlerini zikretmiştir. Sonra davar derilerini kullanabileceğimizi anlatarak, çadır ve benzeri şeyleri temin etmeye gücü yeten misafirlere mahsus olan nimetini zikretmiştir. Sonra da buna muktedir olmayan ve ancak tabu gölgelerden faydalanabildi bütün insanlara şâmil olan nimetini, ardından da herkes için barışta ve savaşta gerekli olan nimetlerini zikretmiştir. Bundan sonra şöyle demektedir:

D- " İşte itâatli olmanız için Allah nimetini size böyle tamamlamaktadır."

Size bolca bahşedilen zahirî, bâtınî, enfüsî ve âfâkî nimetlere bakıp da, onları size bahşedenin hakkını tanımanız, neticede yalnız O'na inanmanız, O'na ortak koştuklarınızı bırakmanız ve O'nun emrine boyun eğmeniz için, yahut azaptan veya şirkten kurtulmanız için, bir görüşe göre de, zırhları giymekle yaralanmaktan kurtulmanız için, işte Allah nimetini böyle tamamlamaktadır.